Maqolada  XVI asrda yashab ijod etgan buyuk mutafakkir va Naqshbandiya tariqatining yirik namoyandasi Mahdumi Aʼzam ilmiy merosidagi  iqtisodiy munosabatlar sohasidagi axloqiy meʼyorlar va insoniy qadriyatlarga oid qarashlari tahlil qilingan.Shuningdek, maqolada Maxdumi Aʼzam qarashlarining zamonaviy iqtisodiy munosabatlar nazariyasi bilan mushtaraklik jihatlari  ham bayon qilingan.

Mazkur maqolada Turkistondagi ijtimoiy-madaniy va ma’rifiy muhitning Abdurahmon Toshkandiy dunyoqarashi hamda ijodiga ko‘rsatgan ta’siri tahlil qilingan. Tadqiqotda jadidchilik harakati, ma’rifatparvarlik g‘oyalari, “Al-Isloh” jurnalining faoliyati hamda Turkiston ijtimoiy hayotidagi islohotchilik qarashlarining shakllanish jarayonlari yoritilgan. Shuningdek, Abdurahmon Toshkandiy ijodida ilm-ma’rifat, axloqiy kamolot, milliy uyg‘onish va jamiyat taraqqiyoti masalalarining aks etishi ilmiy jihatdan tahlil qilingan.

Mazkur maqolada ijtimoiy tarmoqlardagi vizual kontentning yoshlar ongiga ta’siri ijtimoiy falsafa va aksiologiya nuqtai nazaridan tahlil qilinadi. “Madaniy immunitet” tushunchasi jamiyatning tashqi mafkuraviy-qadriyatli bosimlarga qarshilik ko‘rsatish qobiliyati sifatida asoslab beriladi, ijtimoiy tarmoqlardagi algoritmik vizual oqimlarning bu immunitetni zaiflashtirish mexanizmlari ochib beriladi. Tadqiqotda dialektik, aksiologik, germenevtik va qiyosiy-tahliliy yondashuvlardan foydalanilgan.

Annotatsiya: Mazkur maqolada O‘zbekistonning yangi taraqqiyot strategiyasini samarali amalga oshirish jarayonida ayollarning ijtimoiy mas’uliyatini rivojlantirish imkoniyatlari ijtimoiy-falsafiy nuqtai nazardan tahlil qilingan. Tadqiqotda mamlakatda gender tengligini ta’minlash, ayollarning jamiyat va davlat boshqaruvidagi ishtirokini kengaytirish, ularning iqtisodiy, siyosiy hamda ma’naviy faolligini oshirish masalalari yoritilgan. Shuningdek, ayollarning oila, ta’lim, tadbirkorlik va fuqarolik jamiyati institutlaridagi o‘rni hamda ijtimoiy mas’uliyatni shakllantirishga ta’sir etuvchi omillar ko‘rib chiqilgan. Maqolada milliy qadriyatlar, zamonaviy islohotlar va xalqaro tajriba asosida ayollar salohiyatini ro‘yobga chiqarishning ustuvor yo‘nalishlari asoslab berilgan. Tahlillar natijasida ayollarning ijtimoiy mas’uliyatini kuchaytirish barqaror taraqqiyot, ijtimoiy hamjihatlik va inson kapitalini rivojlantirishning muhim sharti ekani xulosa qilingan. Shuningdek, mazkur yo‘nalishda davlat, fuqarolik jamiyati institutlari va ta’lim muassasalari hamkorligini yanada takomillashtirish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.

Аннотация: Мақолада давлат солиқ хизмати органларида қонунчилик ижроси устидан прокурор назоратини ташкил этишнинг хорижий тажрибаси қиёсий-ҳуқуқий жиҳатдан таҳлил қилинган. Турли мамлакатларда прокуратуранинг солиқ соҳасидаги ваколатлари, аралашув асослари ва ҳуқуқий чегаралари ўрганилиб, хорижий тажриба бешта асосий модель бўйича таснифланган. Тадқиқот натижасида назорат самарадорлиги ваколатларнинг кенглигига эмас, балки уларни амалга ошириш асосларининг аниқлиги, процессуал кафолатлар, ахборот алмашинуви ва натижадорлик мезонларига боғлиқ экани асосланган. Ўзбекистон учун солиқ соҳасида прокурор назоратини тартибга солувчи соҳавий ҳужжат қабул қилиш, хавфга асосланган назоратни жорий этиш ва прокурор текширувларини электрон рўйхатга олиш таклиф этилган.

Ushbu maqolada yashil iqtisodiyot asoslarini shakllantirish jarayoni faqat iqtisodiy, texnologik yoki ekologik modernizatsiya masalasi sifatida emas, balki chuqur falsafiy, aksiologik va ijtimoiy-ontologik hodisa sifatida tahlil qilinadi. Tadqiqotda yashil iqtisodiyotning mohiyati inson va tabiat o‘rtasidagi munosabatlarning tarixiy-falsafiy o‘zgarishi, iqtisodiy o‘sish mezonlarining qayta baholanishi, ekologik adolat, avlodlararo mas’uliyat, noosferaviy tafakkur va barqaror taraqqiyot g‘oyalari bilan bog‘liq holda ochib beriladi. Maqolada O‘zbekistonning “yashil” iqtisodiyotga o‘tish strategiyasi, “O‘zbekiston — 2030” strategiyasi, xalqaro tashkilotlarning yashil iqtisodiyotga oid yondashuvlari, shuningdek, V.I. Vernadskiy, G. Jonas, A. Leopold, A. Naess, A. Sen kabi mutafakkirlarning konseptual qarashlari asosida tahliliy xulosalar ilgari suriladi. Tadqiqot natijasida yashil iqtisodiyotning falsafiy asosi tabiatni resurslar yig‘indisi sifatida emas, balki insoniyat mavjudligining ontologik sharti, axloqiy mas’uliyat maydoni va ijtimoiy adolat mezoni sifatida anglashda namoyon bo‘lishi asoslanadi.

Mazkur maqolada XVI asrda Movarounnahrda hukmronlik qilgan Shayboniylar davlati (Buxoro xonligi)ning ijtimoiy-iqtisodiy hayoti Usmoniy Turk sultonligi tomonidan yuborilgan elchilarning kundaliklari, safarnomalari asosida tahlil etilgan. O‘zaro elchilik almashinuvlariga asoslanib Shayboniylar sulolasi xonlarining Usmoniy Turk sultonligi bilan o‘rnatgan dastlabki diplomatik aloqalarini XV asrning oxirlari - XVI asrning dastlabki choragi bilan belgilash mumkin. Ikki davlat o‘rtasidagi diplomatik aloqalardan asosiy maqsad bevosita mintaqaviy geosiyosiy strategik jarayon bilan bog‘lanadi. Boisi, shayboniylarning safaviylarga qarshi kurashida Usmoniylar bilan harbiy ittifoq tuzishi o‘sha davrning muhim omillaridan biri edi.

Ushbu mаqolаdа fuqаrolik jаmiyаti vа dаvlаt tushunchalari, ular o‘rtаsidаgi o‘zаro munosаbаtlаrning nаzаriy vа аmаliy jihаtlаri tаhlil qilinаdi. Fuqаrolik jаmiyаti dаvlаtdаn mustаqil ijtimoiy institutlаr tizimi sifаtidа tаlqin etilib, uning dаvlаt bilаn munosаbаtlаri to‘rttа аsosiy shаkldа ko‘rib chiqilаdi: hаmkorlik vа qo‘llаb-quvvаtlаsh, nаzorаt vа muvozаnаt, rаqobаt vа ziddiyаt hаmdа o‘zаro bog‘liqlik.

Mаqolаdа xаlqаro ilmiy-nаzаriy yondаshuvlаr аsosidа fuqаrolik jаmiyаtining demokrаtiyаdаgi o‘rni ochib berilаdi. Shuningdek, “nazorat va muvozanatlash” tаmoyili vа “hаmkorlikdаgi boshqаruv” modellаri tаhlil etilаdi. Bundаn tаshqаri, mаqolаdа O‘zbekiston Respublikаsidа fuqаrolik jаmiyаtini rivojlаntirish bo‘yichа аmаlgа oshirilаyotgаn islohotlаr hаmdа bu sohаdа qаbul qilingаn strаtegik hujjаtlаr hаm аlohidа yoritilаdi.

Tаdqiqotdа fuqаrolik jаmiyаti vа dаvlаt o‘rtаsidаgi munosаbаtlаr muvozаnаti jаmiyаtning demokrаtik rivoji, bаrqаrorligi vа fuqаrolаr fаrovonligini belgilovchi muhim omil ekаnligi ko‘rsаtilаdi.

Maqolada radikallashuv va terrorizmning antropologik xususiyatlari dialektik yondashuv asosida tahlil qilingan. Radikallashuv jarayonining inson ongida kechadigan ijtimoiy-psixologik va ma’naviy transformatsiyalari, adolatsizlik hissi, identiklik inqirozi, guruhiy mansublik ehtiyoji va mafkuraviy ta’sir kabi omillarning terrorizm shakllanishidagi o‘rni yoritilgan. Shuningdek, maqolada terrorizm faqat siyosiy yoki xavfsizlik muammosi emas, balki insonning o‘zligini anglashi, qadriyatlar transformatsiyasi va ijtimoiy voqelikni subyektiv qabul qilishi bilan bog‘liq murakkab antropologik fenomen ekanligi asoslangan.

Annotatsiya: Ushbu maqolada Abu Ubayd Abdulloh ibn Abdulaziz al-Bakriyning ilmiy merosini o‘rganishda Jorj Sartonning tutgan o‘rni tarixshunoslik va manbashunoslik nuqtayi nazaridan tahlil qilinadi. Tadqiqotda J. Sartonning “Introduction to the History of Science” (“Fan tarixiga kirish”) asarida Abu Ubayd al-Bakriyning shaxsiyati, ilmiy merosi hamda musulmon G‘arbi ilm-fani tarixidagi o‘rniga berilgan baholar o‘rganiladi. Maqolada al-Bakriy XI asr musulmon G‘arbining yirik geograf olimlaridan biri hamda xalqlar, ularning turmush tarzi, urf-odatlari va tabiiy-geografik muhiti haqida muhim etnografik ma’lumotlarni qayd etgan muallif sifatida tavsiflanadi. Shuningdek, uning asarlarida o‘simlik dunyosi, tabiiy resurslar va geografik muhitga oid ma’lumotlar mavjudligi sababli ular o‘rta asrlar botanika tarixini o‘rganishda ham muhim qo‘shimcha manba ekanligi ta’kidlanadi. Abu Ubayd al-Bakriyning “Kitāb al-Masālik wa-l-Mamālik” (“Yo‘llar va mamlakatlar kitobi”) hamda “Muʿjam mā istaʿjam” (“Joy nomlari lug‘ati”) asarlariga F. Vyustenfeld, J. Sarton va I. Yu. Krachkovskiy tomonidan berilgan ilmiy baholar qiyosiy tahlil qilinadi.

Mazkur maqolada Temuriylar davlatida faoliyat yuritgan vazirlik tizimining shakllanish jarayoni, tashkiliy tuzilishi hamda davlat boshqaruvidagi o‘rni ilmiy manbalar asosida tahlil qilinadi. Shuningdek, vazirlarning vakolatlari, ularning moliya, harbiy, ma'muriy va xo‘jalik boshqaruvidagi vazifalari yoritiladi. Tadqiqot davomida Temuriylar davlatining markazlashgan boshqaruv tizimida vazirlik institutining ahamiyati hamda uning keyingi davlat boshqaruvi tizimlariga ko‘rsatgan ta'siri ochib berilgan.

Ушбу мақолада Ўзбекистон Республикасида алкоголизмга қарши курашиш, аҳоли ўртасида соғлом турмуш тарзини тарғиб қилиш ва спиртли ичимликларнинг зарарли таъсирини камайтиришга қаратилган давлат сиёсатининг ҳуқуқий-институционал асослари ҳамда уларнинг амалий натижалари таҳлил қилинади. Шунингдек, мақолада олиб борилаётган ислоҳотлар натижасида соғлиқни сақлаш ва жамоат хавфсизлиги соҳасида эришилган ижобий кўрсаткичлар билан бир қаторда, мавжуд муаммолар ва уларни бартараф этиш бўйича истиқболдаги вазифалар ёритилган.

Annotatsiya: Ushbu maqolada sunʼiy intellekt (SI) tizimlarida yuzaga keladigan tarafkashlik va kamsitishlarni bartaraf etishga qaratilgan zamonaviy huquqiy tartibga solish usullari tahlil qilinadi. Tadqiqot doirasida anʼanaviy kamsitishga qarshi huquq tizimlarining (EPC va Title VII) SI davridagi "Qora quti" (Black Box) muammosi hamda tarqoq masʼuliyat zanjiri oldida zaiflashib borayotgani koʻrsatib berilgan. Muallif SIni tartibga solishning toʻrtta asosiy metodologiyasini (taqiqlash, jarayonni, kirish maʼlumotlarini va chiqish natijalarini tartibga solish) oʻrgangan holda, chiqish natijalariga asoslangan (output-based) modelning afzalliklari va uning AQSh Oliy sudining Ricci hamda SFFA kabi fundamental qarorlari kontekstidagi konstitutsiyaviy hayotiyligini baholaydi. Pirovardida, texnologik kamsitishlarni jilovlash va "inson tomonidan qaror qabul qilinishiga boʻlgan huquq"ni taʼminlash uchun adolat standartlarini qayta koʻrib chiqish zaruriyati asoslangan.

Mazkur maqolada 1925–1990-yillarda O‘zbekistonda ko‘zi ojiz bolalarning ijtimoiy mavqeyi, ularni ta’lim tizimiga jalb etish, mustaqil hayotga tayyorlash, mehnat va kasbiy ko‘nikmalarini shakllantirish hamda jamiyat hayotiga integratsiya qilish jarayonlari tarixiy jihatdan tahlil qilinadi. O‘zbekiston Milliy arxivi materiallari, maxsus maktab-internatlarning o‘quv rejalari, xalq maorifi organlari hisobotlari, respublika seminar-yig‘ilishlari hujjatlari va sohaga oid ilmiy adabiyotlar asosida ko‘zi ojiz bolalarga bo‘lgan munosabatning ijtimoiy parvarish modelidan ta’lim, kasbiy tayyorgarlik va ijtimoiy faollikka asoslangan yondashuv tomon o‘zgarishi yoritiladi. Maktab-internatlarda mehnat ta’limi, ishlab chiqarish ustaxonalari, musiqa, sport, kitobxonlik va madaniy tadbirlarning o‘quvchilar ijtimoiylashuvidagi o‘rni ochib beriladi. Shuningdek, O‘zbekiston Ko‘zi ojizlar jamiyati, ishlab chiqarish korxonalari, davlat ta’lim organlari va oilalarning o‘zaro hamkorligi bitiruvchilarning kasbiy va ijtimoiy moslashuviga ta’sir etgan muhim omil sifatida baholanadi. Tadqiqot natijalari maxsus ta’limning samaradorligi faqat ta’lim muassasalari soni bilan emas, balki bolaning savodxonligi, mustaqil harakatlanishi, kasb egallashi, mehnat bozoriga kirishi va jamiyat hayotida faol ishtirok eta olishi bilan belgilanganini ko‘rsatadi.

Mazkur maqolada madaniy suverenitet tushunchasining ijtimoiy falsafa nuqtai nazaridan mazmun-mohiyati, uning milliy san’at hodisasi bilan o‘zaro bog'liqligi tahlil qilinadi. Globallashuv sharoitida milliy badiiy an’analarning saqlanishi va rivojlanishi muammosi falsafiy-metodologik jihatdan asoslab beriladi, madaniy suverenitetning uch bosqichli (ontologik, aksiologik, institutsional) modeli taklif etiladi. Tadqiqotda dialektik, germenevtik, qiyosiy-tarixiy va tizimli-strukturaviy yondashuvlardan foydalanilgan.

Mazkur maqolada radikal qarashlarga moyil shaxslar bilan manzilli ishlashning ijtimoiy-falsafiy asoslari va amaliy usullari tahlil qilinadi. Manzilli ish shaxsni tayyor “xavf guruhi” qolipiga kiritish emas, balki uning hayotiy vaziyati, ijtimoiy aloqalari, ehtiyojlari, qarashlari va xulqiy xavfini birgalikda o‘rganish jarayoni sifatida talqin etiladi. Maqolada individual tashxis, ishonchga asoslangan muloqot, motivatsion suhbat, oila bilan ishlash, diniy va mafkuraviy maslahat, ta’lim va bandlik, raqamli muhitdagi profilaktika, murabbiylik hamda ko‘p tarmoqli hamkorlik usullari qiyosiy tahlil qilinadi.

Mazkur tadqiqot O‘zbekiston muzey-qo‘riqxonalarida ekskursiya xizmatlarini rivojlantirishning zamonaviy tendensiyalari va istiqbollarini tahlil qilishga bag‘ishlangan. Unda ekskursiya xizmatlari sifatini oshirish, raqamli texnologiyalarni joriy etish, malakali ekskursovodlar tayyorlash, turistik marketingni takomillashtirish hamda tashrif buyuruvchilar ehtiyojlarini qondirish masalalari yoritilgan.

Ushbu maqolada Janubiy Orol bo‘yida mil. avv. VII asrdan milodning VIII asrigacha yashab o‘tgan ko‘chmanchi qavmlar – sak–massagetlar, sarmatlar, qanglilar, xunnlar va qadimgi turk etnoslarining – diniy e’tiqodlari dinshunoslik nuqtai nazaridan tahlil qilinadi. Totemizm, animizm, shamanizm va kosmologik tasavvurlar tizimi hayvonot stili san’ati, arxeologik topilmalar hamda antik yozma manbalar asosida o‘rganiladi. Tadqiqot ko‘rsatadiki, mazkur qavmlarning diniy dunyoqarashi qo‘shni sivilizatsiyalar – Eron, Xorazm, Baqtriya  bilan o‘zaro aloqada shakllanib, keyingi davr Markaziy Osiyo xalqlarining ruhiy merosiga zamin bo‘lgan.

Mazkur maqolada davlat boshqaruvida ochiqlik va shaffoflik tushunchasi, mazkur tushunchalarning yuridik ta’minlashning konstitutsiyaviy-huquqiy asoslari tadqiq etilgan bo‘lib, bu borada Yangi O‘zbekiston rahbari tomonidan amalga oshirilayotgan islohotlarning huquqiy asoslari tarixiylik va solishtirish metodlaridan foydalangan holda tahlil qilingan.

Ушбу мақолада Россия империясининг Сирдарё ҳавзасидаги мустамлакачилик юришлари доирасида Бухоро амирлигига қарашли Жиззах беклигининг босиб олиниши тарихи ёритилган. Муаллиф генерал М. Черняевнинг 1865 йилдаги муваффақиятсиз ҳарбий юриши, Оқжар (Эржар) жанги, Жиззах Ўрда қалъасининг мудофаа тизими ҳамда 1866 йил октябрь ойида генерал Д. Романовский қўшинлари томонидан шаҳарнинг босиб олиниши жараёнларини архив ҳужжатлари ва тарихий манбалар асосида таҳлил қилади. Шунингдек, мақолада Жиззах мудофаачиларининг қаҳрамонлиги, жангдаги инсоний йўқотишлар ва босқин оқибатлари ҳақида сўз боради.

Ushbu maqolada filologiya talabalarining intellektual salohiyatini rivojlantirishda adabiyotshunoslikning roli ijtimoiy-falsafiy nuqtai nazardan ko'rib chiqiladi. Unda adabiy tarix, adabiy nazariya, adabiy tanqid, qiyosiy adabiyot va germenevtikani o'rganish kelajakdagi mutaxassislarda analitik, tanqidiy va ijodiy fikrlashni rivojlantirishga hissa qo'shishi ta'kidlanadi. Adabiy tadqiqotlar va inson kapitali, intellektual madaniyat va professional kompetensiyani rivojlantirish o'rtasidagi bog'liqlikka alohida e'tibor qaratilgan. Unda adabiyotshunoslik oliy ta'limning raqamli transformatsiyasi sharoitida talabalarning intellektual salohiyatini shakllantirishda hal qiluvchi omil ekanligi xulosa qilinadi.

Ushbu maqolada Somoniylar davlatchiligi tarixida turkiy hojiblarning tutgan o‘rni va faoliyatining o‘rganilish bosqichlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda Rossiya imperiyasi, sovet davri va mustaqillik yillarida O‘zbekistonda olib borilgan ilmiy izlanishlar qiyosiy ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, numizmatik ma’lumotlar va yozma manbalarning ushbu mavzuni yoritishdagi ahamiyati hamda mavjud ilmiy bo‘shliqlar ko‘rsatib o‘tilgan.

Ushbu maqolada zamonaviy boshqaruv psixologiyasida raqamli yetakchilik (Digital Leadership) fenomenining vujudga kelishi, uning konseptual modellari va ijtimoiy-psixologik asoslari tadqiq etiladi. Axborot texnologiyalari va raqamli ekotizimlarning jadal rivojlanishi sharoitida rahbarlik fazilatlarining transformatsiyalashuvi hamda VUCA va BANI muhitlarida liderlik modellarining samaradorligi qiyosiy tahlil qilingan. Maqolada raqamli liderning psixologik portreti va uning kognitiv, emotsional va xulq-atvor komponentlari yoritilib, davlat boshqaruvi tizimida milliy raqamli yetakchilik modelini shakllantirish bo‘yicha ilmiy-amaliy tavsiyalar taklif etiladi.

Мазкур мақолада ҳанафий фиқҳининг асосий матнларидан бири – Абу-л-Ҳусайн Аҳмад ал-Қудурий (ваф. 428/1037) «Мухтасар»ига бағишланган шарҳчилик анъанасининг алоҳида бир йўналиши – «мушкилот ал-Қудурий» (Қудурий матнидаги мушкул, мужмал ва ноаниқ масалаларни ёритувчи асарлар) жанрининг вужудга келиш тарихи ўрганилади. Тадқиқотда жанрнинг асосий намуналари, хусусан Бадриддин Кардарий (Хавоҳарзода) ва Юсуф ал-Кадурийнинг асарлари мисолида, ушбу йўналишнинг шаклланиш сабаблари, услубий ўзига хослиги ҳамда замонавий илмий-тадқиқий (тарихшунослик) ҳолати таҳлил қилинади.

Ushbu maqolada global transformatsiyalar sharoitida mintaqaviy integratsiya jarayonlarining barqarorligini ta’minlashda yetakchilik institutining roli nazariy va empirik jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqot doirasida funksionalizm hamda neofunksionalizm nazariyalarining optimistik qarashlari tanqidiy ko‘rib chiqilib, integratsiyaning inqirozlarga chidamliligida siyosiy agentlik va konsensusga asoslangan tandem modelining zaruriyati asoslanadi. Maqolada Yevropa Ittifoqi doirasidagi Fransiya-Germaniya ikki tomonlama tandem modeli mexanizmlari tizimlashtirilgan hamda Amitav Acharyaning "me’yorlarni mahalliylashtirish" metodologiyasi asosida ushbu tajribani postsovet Markaziy Osiyo geosiyosiy muhitiga adaptatsiya qilish imkoniyatlari ilmiy muomalaga kiritilgan. Tahlillar shuni ko‘rsatadiki, mintaqaviy yetakchilik uchta asosiy mexanizm – moddiy ta’minotchilik, davlatlararo muzokaralarda vositachilik va me’yoriy asoslarni belgilash orqali integratsiya barqarorligini ta’minlaydi hamda tizimli inqirozlar davrida eng yuqori darajaga ko‘tariladi. Integratsiya jarayonlarining barqarorligi bir qutbli gegemonlikka emas, balki legitim institutsional hamkorlikka tayanadigan ikki tomonlama sheriklik tandemiga bog‘liq bo‘lib, Markaziy Osiyo mintaqasida bu model O‘zbekiston va Qozog‘iston hamkorligini institutsionallashtirishni talab etadi.

Mazkur maqolada Markaziy Osiyoda mintaqaviy xavfsizlikni ta’minlash doirasida O‘zbekiston Respublikasining terrorizm, ekstremizm va giyohvand moddalarning noqonuniy aylanishiga qarshi kurashish sohasidagi xalqaro-huquqiy hamkorligi tahlil qilinadi. Shanxay Hamkorlik Tashkiloti, Mustaqil Davlatlar Hamdo‘stligi hamda giyohvand moddalarga qarshi mintaqaviy institutlar doirasida qabul qilingan asosiy shartnoma va bitimlar huquqiy jihatdan o‘rganiladi. Tadqiqot natijasida O‘zbekiston Respublikasi bir vaqtning o‘zida uchta parallel institutsional tizim (MATS, MOMAMM, MDH ATM) doirasida faoliyat yuritayotgani, bu esa huquqiy normalarning takrorlanishi va vakolatlar chegarasining noaniqligi kabi muammolarni keltirib chiqarishi aniqlangan. Muammolarni bartaraf etish maqsadida institutlar o‘rtasida axborot almashinuvini tartibga soluvchi maxsus bitim ishlab chiqish va milliy qonunchilikka implementatsiya mexanizmlarini takomillashtirish bo‘yicha takliflar ilgari surilgan.

Annotatsiya: Mazkur maqolada O‘zbekistonning yangi taraqqiyot strategiyasini samarali amalga oshirish jarayonida ayollarning ijtimoiy mas’uliyatini rivojlantirish imkoniyatlari ijtimoiy-falsafiy nuqtai nazardan tahlil qilingan. Tadqiqotda mamlakatda gender tengligini ta’minlash, ayollarning jamiyat va davlat boshqaruvidagi ishtirokini kengaytirish, ularning iqtisodiy, siyosiy hamda ma’naviy faolligini oshirish masalalari yoritilgan. Shuningdek, ayollarning oila, ta’lim, tadbirkorlik va fuqarolik jamiyati institutlaridagi o‘rni hamda ijtimoiy mas’uliyatni shakllantirishga ta’sir etuvchi omillar ko‘rib chiqilgan. Maqolada milliy qadriyatlar, zamonaviy islohotlar va xalqaro tajriba asosida ayollar salohiyatini ro‘yobga chiqarishning ustuvor yo‘nalishlari asoslab berilgan. Tahlillar natijasida ayollarning ijtimoiy mas’uliyatini kuchaytirish barqaror taraqqiyot, ijtimoiy hamjihatlik va inson kapitalini rivojlantirishning muhim sharti ekani xulosa qilingan. Shuningdek, mazkur yo‘nalishda davlat, fuqarolik jamiyati institutlari va ta’lim muassasalari hamkorligini yanada takomillashtirish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.

Ushbu maqolada Xiva xonligining XIX asrdagi davlat boshqaruvi tizimi, saroy va ma’muriy mansablar hamda diniy lavozimlarning faoliyati yoritilgan. Unda Xiva xonligining hududiy-ma’muriy tuzilishi, shuningdek, xonlikdagi asosiy mansabdorlar — inoq, naqib, otaliq, qo‘shbegi, vazir, mehtar, devonbegi, yasovulboshi, mahrem, mingboshi, yuzboshi va o‘nboshilarning vazifalari tahlil qilingan. Xiva xonligidagi davlat va diniy mansablar haqidagi ma’lumotlar Vamberi, Muravyov, kabi sayyoh va tadqiqotchilarning asarlari asosida yoritilgan. Tadqiqot Xiva xonligida siyosiy, ma’muriy va diniy boshqaruvning o‘zaro bog‘liqligini hamda xon hokimiyatining davlat tizimidagi markaziy o‘rnini ko‘rsatib beradi.